“Thưa Mẹ Con Đi” – Hiếm có bộ phim Việt nào như thế!

“Thưa Mẹ Con Đi” thực sự là một điểm sáng của phim Việt trong năm nay.

*Bài viết mang quan điểm cá nhân và có tiết lộ nội dung phim. Cần cân nhắc trước khi đọc.

Sẽ có những ý kiến trái chiều khi “Thưa Mẹ Con Đi” ra rạp. Nhưng trái với những suy đoán râm ran trước đó, rằng “Thưa Mẹ Con Đi” có “cái màu” khá giống “Call Me By Your Name”, những bàn tán giờ đây hẳn sẽ xoay quanh việc người ta thích, hay không thích cảm giác “bình bình” mà bộ phim mang lại. Không có cao trào lên gân, không có những đấu tranh giằng xé quyết liệt. Và đôi lúc, có người xem sẽ cảm thấy khó hiểu: vì sao đạo diễn cứ thích thêm vào những khung hình “không cần thiết” như cảnh hàng cây lao xao, cảnh chiếc xe chạy bon bon trên đường.

Thế nhưng, ngay trong những ý kiến này, điểm khác biệt của “Thưa Mẹ Con Đi” so với hầu hết những phim Việt khác đã bật lên. Đề tài đồng tính của phim không phải là yếu tố mới mẻ, nhưng cách biên kịch và đạo diễn đưa đến một cách nhìn mới về đề tài này thực sự xứng đáng được ghi nhận. Đó không còn là câu chuyện cá biệt của một cặp đôi nam – nam yêu nhau, của một gia đình có con là người đồng tính. Cái cảm giác tương đối rạch ròi và có phần xa lạ mà người dị tính thường cảm thấy khi xem những bộ phim đề tài thế giới thứ ba bị xóa bỏ. Thay vào đó, khán giả hoàn toàn hòa vào câu chuyện, cảm thấy mình là một phần của thế giới mà bộ phim vẽ ra. Vì sao như vậy?

Bộ phim mà chính những người dị tính cũng thấy mình trong câu chuyện về một cặp đồng tính

Nếu phải gắn “Thưa Mẹ Con Đi” vào một thể loại phim, thì có lẽ “slice of life” là câu trả lời đích xác nhất. Phim là chuyến về thăm quê của chàng trai tên Văn (Lãnh Thanh) cùng người bạn trai Việt kiều Ian (Võ Điền Gia Huy). Trong chuyến đi này, cả hai ấp ủ ý định “come out” mối quan hệ tình cảm của mình với gia đình Văn. Dù vậy, những lề lối truyền thống cùng trách nhiệm của một người con trai trưởng tạo nên những rào cản vô hình khiến Văn do dự, cho đến khi mọi chuyện vô tình vỡ lỡ.

So với những thể loại phim khá quen tai khán giả như hành động, kinh dị, hài, tình cảm,… thì “slice of life” – lát cắt cuộc sống dường như ít được biết đến hơn nhiều. Không giống đại đa số các thể loại khác, “slice of life” hướng tới hai điều chuyên biệt đó là: mô tả chân thực về cuộc sống hàng ngày và sử dụng kỹ thuật kể truyện trần thuật để mô tả cuộc sống đó. Chính vì vậy, đặc trưng điển hình của thể loại này là không phát triển cốt truyện một cách rõ ràng.

Các nhân vật trong phim mỗi người một vẻ nhưng đều được xây dựng vô cùng chân thực, gần gũi.

Áp với đặc điểm của thể loại phim “slice of life”, có thể thấy “Thưa Mẹ Con Đi” không hề thiếu đi những yếu tố hài hước, cú twist hay xung đột quyết liệt, nhưng tất cả chỉ giữ vai trò điểm xuyết trong một bức tranh tổng thể chân thực như chính cuộc sống ngoài kia. Đó có thể là lý do mà vài chỗ khán giả có thể cho là dài dòng, hay nhịp phim cứ “bình bình”, hay cái kết không biết rằng vấn đề có được giải quyết triệt để chưa. Nhưng cuộc sống vốn là vậy. Chỉ vì hầu hết các bộ phim đều chọn tính “kịch hóa” để tác phẩm thêm phần hấp dẫn, nên khiến một bộ phận người xem lầm tưởng rằng một bộ phim thiếu tính kịch sẽ nhạt, sẽ khuyết.

Điểm mấu chốt khiến các phim “slice of life” dẫu có sự pha trộn bởi nhiều thể loại, song vẫn giữ được sự gần gũi là do chúng không mang nặng yếu tố hư cấu. Từng nhân vật trong “Thưa Mẹ Con Đi”, từ người mẹ tảo tần “làm dâu dài hơn làm vợ”, đến bà nội đang ở giai đoạn đầu của bệnh Alzheimer, từ cô Út chưa chồng tính tình hay hờn mát đến thím Ba giọng nói “sang sảng”, từ chú Ba có phần nhu nhược đến hai người em họ mỗi đứa một vẻ, và Văn, và Ian,… tất cả được xây dựng quá sức gần gũi, sinh động. Những tình tiết trong phim cũng được phát triển một cách tự nhiên, trên nền tảng nội tâm phong phú và lô gic của từng nhân vật. Điều đó khiến người xem dễ dàng tìm thấy sợi dây liên kết giữa thế giới phim với cuộc sống của mình. Kia có thể là người bà, người mẹ, người chú, có thể là bạn bè hay hàng xóm, cũng có thể là chính bản thân chúng ta.

Một bộ phim Việt Nam, rất Việt Nam

Một khán giả đã bình luận thế này sau khi xem “Thưa Mẹ Con Đi”: “Nếu một người bạn nước ngoài nhờ tôi giới thiệu một bộ phim Việt, tôi sẽ không ngần ngại gửi họ poster “Thưa Mẹ Con Đi”. Thực sự, để nói về cái chất Việt trong “Thưa Mẹ Con Đi” thì nhiều vô kể. Từ tính tình, cách ăn nói, đi đứng, hành xử của các nhân vật trong gia đình Văn, đến những chi tiết về việc chuẩn bị và dọn dẹp trước sau đám giỗ, về bữa cơm gia đình, về bối cảnh và không gian của bộ phim,… Tuy nhiên, bài viết này xin được đề cập đến một trong những yếu tố đắt giá nhất làm nên sự trọn vẹn cái hồn Việt trong “Thưa Mẹ Con Đi”, đó chính là hiệu ứng âm thanh.

Hiệu ứng âm thanh sinh động, tỉ mỉ và tinh tế là điểm cộng lớn của bộ phim.

Với những ai từng sinh ra và lớn lên ở những vùng quê, đặc biệt là miền Tây Nam Bộ, hẳn sẽ vô cùng quen thuộc với tiếng gà gáy trưa, tiếng bò, tiếng nhạc từ đám cưới, đám giỗ vang khắp ngõ xóm, tiếng cải lương hay tiếng bolero văng vẳng trong nhà,.. Bối cảnh phim vào mùa hè nên không thể nào thiếu cảnh những tiếng ve râm ran. Khu vườn nhà Văn có treo những lồng chim nên trong nhiều phân cảnh, tiếng chim hót luôn làm nền cho lời nói của các nhân vật. Những âm thanh này được khéo léo lồng ghép trong từng cảnh quay, không thừa không thiếu, tinh tế và giàu sức gợi. Có đôi lúc, chúng còn tạo nên chất hài duyên dáng, như đoạn Ian tin vào lời nói đùa của Văn, tiếng bò vọng lại từ xa tựa như một hiệu ứng âm thanh “chọc quê” vẫn thường được sử dụng trong các clip “viral” trên mạng xã hội.

“Thưa Mẹ Con Đi” không chỉ là một bộ phim giàu “chất Việt Nam”, mà còn là phim giàu “chất Việt Nam của thời hiện tại”. Không khó để tìm ra “chất Việt” ở những tác phẩm có xu hướng hoài cổ gợi nhớ ký ức một thời của bao người, nhưng “Thưa Mẹ Con Đi” đã làm tốt hơn thế! “Hồn Việt” đậm đà được thổi vào phim bằng chính hơi thở của thời đại mới, với một đề tài mang tính xã hội, cách kể chuyện lát cắt đào sâu vào cảm xúc và cách nhìn của nhân vật với thế giới xung quanh.

Hơn cả tình yêu, là tình cảm gia đình

Không thể phủ nhận, yếu tố “đam mỹ” chính là chìa khóa vàng để “Thưa Mẹ Con Đi” tạo được sự chú ý của truyền thông và khán giả. Tuy nhiên, không phải tình yêu của Văn và Ian, mà chính tình cảm gia đình giữa những con người máu mủ ruột thịt mới là dư âm sâu sắc nhất trong lòng mỗi người xem khi rời rạp. Sự kỳ vọng của mẹ (Hồng Đào) dành cho Văn, tình yêu thương, tự hào và cả sự trông cậy đong đầy trong ánh mắt. Cũng là ánh mắt ấy, khi biết được tình yêu của con là nỗi xót xa nhưng tuyệt nhiên không có sự thất vọng. Và cũng là ánh mắt ấy, khi nghe người ta xúc phạm giới tính của con mình, không là sự tủi hổ mà chỉ duy nhất còn sự căm giận. Bản năng của người mẹ vốn dĩ là như thế! Dù con mình có thế nào, cũng không cho phép người khác dè bỉu, xúc phạm.

Vai diễn người mẹ do diễn viên Hồng Đào thể hiện tạo được nhiều sự đồng cảm của khán giả.

Sự thể hiện tài tình của diễn viên Hồng Đào trong vai mẹ chắc chắn sẽ tạo được nhiều sự đồng cảm của khán giả. Ngoài ra, tất cả những diễn viên khác đều hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình, đặc biệt phải kể đến nhân vật bà nội do NSƯT Lê Thiện thể hiện. Riêng về hai “linh hồn” của phim là Lãnh Thanh và Gia Huy, dù còn trẻ và chưa có quá nhiều kinh nghiệm, song diễn xuất của cả hai không tạo cảm giác “chênh” so với dàn diễn viên thực lực xung quanh. Điểm đáng khen chắc chắn là ở “phản ứng hóa học” tuyệt vời của hai gương mặt trẻ. Ánh mắt hai người nhìn nhau, cả những nụ hôn và cảnh quay thân mật, tất cả tạo cảm giác “tình” mà không “tục”, khơi gợi những hương vị ngọt ngào của tình yêu đôi lứa.

“Phản ứng hóa học” của Lãnh Thanh và Gia Huy nhận được nhiều lời khen.

Nhiều người sẽ băn khoăn về cái kết của “Thưa Mẹ Con Đi”. Song như quan điểm của nhà viết kịch người Pháp Jean Jullien – người giới thiệu “slice of life” với thế giới: Câu chuyện của một vở kịch không kết thúc với bức màn. Mà theo ông, chỉ một sự gián đoạn của hành động khiến khán giả tự do suy đoán về những gì diễn ra ngoài mong đợi. Cho nên, dù cái kết của “Thưa Mẹ Con Đi” có làm bạn hài lòng hay không, thì sứ mệnh trao gửi cảm xúc và thông điệp của bộ phim đã được hoàn thành một cách xuất sắc. Sự “gián đoạn” hay hụt hẫng, có chăng là do chúng ta đã đến bên rìa của “lát cắt” mà thôi!

“Thưa Mẹ Con Đi” hiện đang chiếu tại các rạp trên toàn quốc.

Mer

Mọi ý kiến đóng góp về bài viết xin gửi về địa chỉ: news@xonefm.com 
Và đừng quên lắng nghe các chương trình thú vị của Xone Radio trên App.

Leave a Comment